نحوه برخورد صحیح با مصدوم در هر حادثه یا موقعیت اورژانسی، به خصوص پیش از رسیدن کمک‌های تخصصی، می‌تواند تفاوت بین زندگی و مرگ باشد یا میزان آسیب را به شکل چشمگیری کاهش دهد. این مراحل شامل ارزیابی وضعیت، اولویت‌بندی اقدامات و ارائه کمک‌های اولیه است.

---

۱. ارزیابی ایمنی صحنه (Safety First)

پیش از هر اقدامی، ایمنی خود، سایر اطرافیان و مصدوم را بررسی کنید. اگر صحنه حادثه ناامن است (مثلاً خطر آتش‌سوزی، ریزش آوار، ترافیک بالا، برق‌گرفتگی یا حضور گازهای سمی)، وارد عمل نشوید و فقط با اورژانس تماس بگیرید. جان شما مهم‌تر است و نمی‌خواهید به جای کمک‌رسان، خودتان به مصدوم دوم تبدیل شوید.

---

۲. تماس با اورژانس آمبولانس خصوصی 09124400826 یا (۱۱۵ در ایران)

به محض اطمینان از ایمنی صحنه، فوراً با اورژانس (۱۱۵) تماس بگیرید. اطلاعات زیر را به طور واضح و دقیق به اپراتور بدهید:

• موقعیت دقیق حادثه: آدرس کامل، نام خیابان، کوچه، پلاک، و هرگونه علامت مشخصه.
• تعداد مصدومین: چند نفر آسیب دیده‌اند.
• نوع و شدت آسیب‌ها: به طور خلاصه توضیح دهید چه اتفاقی افتاده و مصدومین چه علائمی دارند (مثلاً خونریزی شدید، بیهوشی، تنگی نفس).
• مشخصات تماس خودتان: نام و شماره تلفن.

تلفن را قطع نکنید مگر اینکه اپراتور اجازه دهد. ممکن است او برای راهنمایی بیشتر نیاز به شما داشته باشد.

سفارش آمبولانس خصوصی

۳. ارزیابی اولیه مصدوم (ABC)

پس از تماس با اورژانس، به سراغ مصدوم بروید و وضعیت او را به سرعت ارزیابی کنید. این ارزیابی بر اساس سه اصل حیاتی انجام می‌شود:

• A – راه هوایی (Airway):
  • آیا راه هوایی مصدوم باز است؟ مطمئن شوید چیزی راه تنفس او را مسدود نکرده باشد (مانند زبان، استفراغ یا اجسام خارجی).
  • اگر مصدوم بیهوش است، سر او را به آرامی به عقب خم کنید و چانه را بالا نگه دارید (مانور سر به عقب و چانه به بالا) تا زبان از مجرای تنفسی دور شود.
• B – تنفس (Breathing):
  • آیا مصدوم نفس می‌کشد؟ به حرکت قفسه سینه نگاه کنید، صدای نفس کشیدن را بشنوید و حس کنید هوا از بینی و دهان او خارج می‌شود.
  • اگر نفس نمی‌کشد و آموزش دیده‌اید، احیای قلبی ریوی (CPR) را آغاز کنید.
• C – گردش خون (Circulation):
  • آیا خونریزی شدید وجود دارد؟ به سرعت بدن مصدوم را برای یافتن خونریزی‌های قابل مشاهده بررسی کنید.
  • کنترل خونریزی: اگر خونریزی شدید است، با استفاده از یک تکه گاز استریل، پارچه تمیز یا حتی دستکش، فشار مستقیم و محکم روی محل خونریزی وارد کنید. فشار را تا رسیدن اورژانس حفظ کنید.
  • بررسی نبض (اختیاری و برای افراد آموزش دیده): اگر آموزش دیده‌اید، نبض گردن (کاروتید) یا مچ دست (رادیال) را بررسی کنید.

---

علائم سکته قلبی چه مواردی هستند ؟

۴. اقدامات بعدی (پس از ارزیابی ABC)

• تغییر وضعیت مصدوم (فقط در صورت لزوم):
  • مصدوم را حرکت ندهید مگر اینکه کاملاً ضروری باشد. حرکت دادن مصدومی با آسیب احتمالی به گردن یا ستون فقرات می‌تواند آسیب را بدتر کند.
  • اگر مصدوم بیهوش است و نفس می‌کشد، او را در وضعیت ریکاوری (Recovery Position) قرار دهید تا از خفگی ناشی از استفراغ جلوگیری شود.
• کنترل دمای بدن: مصدوم را گرم نگه دارید تا از شوک و افت حرارت بدن جلوگیری شود (مثلاً با پتو یا لباس).
• تسکین درد و اضطراب:
  • با مصدوم صحبت کنید و او را آرام کنید. به او اطمینان دهید که کمک در راه است.
  • از دادن آب یا غذا به مصدوم (به خصوص اگر بیهوش است، تهوع دارد یا قرار است جراحی شود) خودداری کنید.
• جمع‌آوری اطلاعات: اگر مصدوم هوشیار است، اطلاعاتی مانند آلرژی‌ها، داروهایی که مصرف می‌کند و بیماری‌های زمینه‌ای او را بپرسید و یادداشت کنید تا به کادر اورژانس بدهید.
• استفاده از جعبه کمک‌های اولیه:
  • در صورت نیاز، از لوازم جعبه کمک‌های اولیه (باند، گاز، ضدعفونی‌کننده) برای پانسمان زخم‌های کوچک، ثابت کردن شکستگی‌های جزئی (با استفاده از آتل موقت) یا مدیریت سوختگی‌ها استفاده کنید.
• منتظر بمانید تا اورژانس برسد: هرگز مصدوم را تنها نگذارید مگر اینکه جان خودتان در خطر باشد. وضعیت او را به طور مداوم بررسی کنید و در صورت تغییر، به اورژانس اطلاع دهید.

---

انواع سوختگی و راه کار درمان آن

نکات بسیار مهم:

• هرگز فراتر از دانش و آموزش خود عمل نکنید. اگر در مورد انجام کاری مطمئن نیستید، آن را انجام ندهید. هدف شما کمک است، نه آسیب رساندن بیشتر.
• آموزش کمک‌های اولیه ببینید. بهترین راه برای برخورد صحیح با مصدوم، گذراندن دوره‌های آموزشی کمک‌های اولیه (مانند دوره‌های هلال احمر یا سازمان‌های امدادی) است.
• آرامش خود را حفظ کنید. وحشت و اضطراب شما می‌تواند به مصدوم نیز منتقل شود.

با رعایت این اصول، می‌توانید نقش موثری در کمک به افراد آسیب‌دیده ایفا کنید و تا رسیدن کمک‌های تخصصی، بهترین مراقبت‌های اولیه را ارائه دهید.